Orthens klinkerpad

In de jaren vijftig woonde ik op de Orthenseweg 40, een huis dat mijn ouders in 1938 hadden gekocht. Het was kort ervoor bewoond geweest door het Joodse gezin Turksma met zoon Hans. Vader Barend Turksma is door de vlektyfus in 1945 in een Duits concentratiekamp omgekomen. Moeder Martha wist dat jaar met de Russen te vluchten richting Nederland. Daar werd ze verenigd met haar zoon Hans die hier ondergedoken had gezeten.

Op dat adres, waar ik in april 1945 ben geboren, heb ik nogal wat meegemaakt. Zeker als nieuwsgierige jongeman. Ik typte in 1959 op een oude Remington typemachine van mijn vader ooggetuigenverslagen van de eerste ongelukken die er plaatsvonden nadat de tweebaans klinkerweg een vierbaans betonweg was geworden, compleet met stoplichten en oversteekplaatsen voor voetgangers en fietsen. Op vaders typemachine heb ik nog een vijftiental ongelukken bewaard. Ze staan uitgetypt op velletjes van een oude Ryam-agenda. Daarop is onder andere te lezen dat er op een doordeweekse dag, precies tegenover ons huis, een meisje uit de Vogelwijk bij het oversteken werd aangereden. Ik was er die dag weer eens vlug bij. Het zag er nogal vreselijk uit. Mede onder invloed van een katholieke jeugd en een vader die in het kerkbestuur zat, belde ik de pastorie om geestelijke bijstand te vragen. Aldus geschiede. De kapelaan kwam binnen tien minuten aan gefietst. Zoals gewoonlijk bleef ik uit de verte het vervolg gade slaan.

Wat in die jaren ook speelde was dat ik een clubje kinderen rondom mij verzamelde met wie ik spelletjes deed, schooltje speelde en in de buurt kermissen en carnaval ‘organiseerde’. Ik snap nog altijd niet dat ik elke woensdagmiddag - en soms zelfs op zaterdag - als een soort rattenvanger van Hamelen een tiental kinderen uit de Duliwijk achter mij aan kreeg. Zo zijn we met de ‘s woensdagse aanhang nog eens op excursie geweest naar frater Vincenzo (Jac de Kok) van de kweekschool in de St. Josephstraat, waar wij zijn atelier, volgepakt met portretten, mochten verkennen. Ook bezochten wij op een dag een boot die was ingericht als museum met potten vol dieren op sterk water. Die boot lag in het kanaal bij de Orthenbrug. Maar het aspect verkeer met nagebootste ongelukken - compleet met fietsjes, bolwagens en een politieagent - waren ook toen al favoriet bij mij...

En om met het aspect verkeer te eindigen: die klinkerweg is intussen een tweemaal driebaans rondweg geworden. Er liggen al jaren plannen klaar voor een tweemaal vierbaans rondweg. Bij die aanpak horen ook nieuwe bruggen bij Empel en Zaltbommel. Klinkklare miljoenen kostende plannen die herinneren aan die eenvoudige klinkerweg uit mijn jeugd.

Download de app van de Bossche Omroep

Goed nieuws voor alle liefhebbers van lokaal nieuws uit de gemeente ’s-Hertogenbosch: de Bossche Omroep heeft een nieuwsapp! Download vandaag nog de gratis Bossche Omroep app vanuit de App Store of Play Store om op de hoogte te blijven, geïnformeerd te worden en verbonden te blijven met de wereld om je heen.