De familie Sulzbach in 1954.
De familie Sulzbach in 1954. Foto: NM Kamp Vught

Boekpresentatie in Nationaal Monument Kamp Vught

Historie 268 keer gelezen

REGIO | Op zondag 4 juni wordt het boek ‘De lange schaduw van de Holocaust: een familiekroniek’ gepresenteerd. Het boek is een bundeling van de (oorlogs-)herinneringen van Anny Sulzbach en haar dochter Evelyn. 

Voor het eerst is ‘Ein deutsche Jugend’, dat Anny in 1993 schreef, in het Nederlands beschikbaar. Deze vertaling wordt gecombineerd met ‘Terug, maar niet thuis’ dat in 2001 verscheen. Ook is dochter Evelyn Askolovitch-Sulzbach geïnterviewd over de impact van de oorlogservaringen van haar ouders. Myriam Ohayon, kleindochter van Anny, heeft vanuit Israël een bijdrage aan dit ‘herinneringsboek’ geschreven. Belangstellenden zijn welkom bij de boekpresentatie (16.00 uur) en bij de herdenking van de Kindertransporten (aanvang 13.00 uur). De entree is op 4 juni vrij voor iedereen.

Op 6 juni 1943 staan Anny en Evelyn op het perron van station Vught, te midden van honderden andere kinderen en hun ouders. De volgende dag eenzelfde tafereel. Het is het begin van een tocht die voor de meeste wachtenden eindigt in de gaskamers van Sobibor. Een gebeurtenis die later zal worden omschreven als de Kindertransporten. Nationaal Monument Kamp Vught organiseert in samenwerking met Stichting Sobibor jaarlijks een openbare herdenking. Paul Alexander, een achterneef van Evelyn Akolovitch, neemt na de herdenking het eerste exemplaar in ontvangst van Jeroen van den Eijnde, directeur van Nationaal Monument Kamp Vught.

Een jeugd in Duitsland

Anny, haar man Jacob en Evelyn overleven de oorlog. Anny publiceert twee boeken over haar jeugd in Duitsland, het opkomende nazisme, haar oorlogservaringen en de naoorlogse tijd. Helder en nauwgezet beschrijft zij de gevangenschap in Vught, het vertrek naar Westerbork, de honger in Bergen-Belsen en de reis naar de bevrijding in Biberach. Wie de levendige en toegankelijk geschreven verhalen en brieven leest, krijgt gevoel en beeld bij de oorlog van nazi-Duitsland tegen de Joden. En van de gevolgen, ook in levens van kinderen die na de oorlog geboren zijn.

Zwijgen

Veel mensen zien in de wederopbouwjaren het leed van de Joden niet, of willen het niet zien. Men weet niet beter dan erover te zwijgen. Het begrip traumatische ervaring is nog onbekend. Een interview met dochter Evelyn en een bijdrage van kleindochter Myriam maken duidelijk hoe deze ervaringen een schaduw werpen waaraan niet makkelijk te ontsnappen valt. Hoeveel ellende kan een mens verdragen? Wat doet dit met je? Wie over de ervaringen van Anny en Evelyn leest, realiseert zich hoe deze een diepe wond hebben geslagen die generaties later nog niet is geheeld.

Directeur Van den Eijnde: “In 2022 was Evelyn aanwezig bij de jaarlijkse herdenking van de Kindertransporten in Nationaal Monument Kamp Vught. Zij moest daarvoor grote angst overwinnen om vanuit haar woonplaats Parijs terug te keren naar de plek waar zij voor het eerst achter prikkeldraad belandde. Zij sprak toen de aanwezigen toe. Op dat moment, terwijl Evelyn worstelde met haar traumatische verleden, werd het idee geboren voor dit boek. Want wij kunnen weten en moeten blijven herinneren.” Het kindermonument op het voormalig kampterrein van Nationaal Monument Kamp Vught herinnert aan de bijna 1300 kinderen die vaak met een of beide ouders in Sobibor werden vermoord.

Vanaf 4 juni in de winkel

‘De lange schaduw van de Holocaust: een familiekroniek’ is vanaf 4 juni te koop in de boekhandel en in de museumwinkel van Nationaal Monument Kamp Vught (Uitgeverij Verbum, 24,50 euro; ISBN 9789493028722, 213 pagina’s; redactie: Jeroen van den Eijnde, Annemieke Kamoschinski, René Kok, Janneke de Moei).

Uit de krant